Quarterly Digital Edition
Daily News → ދިވެހި

THILADHUN

Culture · Horizons · Long-Form Journalism

ލޯބިވުން ސަލާންކުރުމާ ގުޅިފައި
Cover Story · Feature Essay

ލޯބިވުން ސަލާންކުރުމާ ގުޅިފައި

ލޯތްބަކީ އިންސާނީވަންތަކަމުގެ ކުރިބޯއްޓެވެ. އެއީ އިންސާނާ ހެއްދެވި ފަރާތުން އިންސާނާގައި ލައްވާފައިވާ ވަރުގަދަ ޖަޒްބާތެކެވެ. ލޯބިވުމަކީ އިންސާނެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން އޭނާގެ ތަބީޢީކަމެކެވެ. ލޯތްބަކީ ވަރަށް މާތް ސިފައެކެވެ. ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އެއިލާހުގެ އަޅުތަކުން ދެކެ އިންތިހާއަށް ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވައެވެ. އެއީ ކިރުމަޔަކު އޭނާގެ ކިރުބޯ ދަރިފުޅު ދެކެ ވާ ލޯތްބަށްވުރެ ބޮޑު ލޯތްބެކެވެ. އެހެންކަމުން ދެމީހެއްގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ ލޯތްބަކީ ވަރަށް ހަރުދަނާވާންޖެހޭ އެއްޗެކެވެ. ލޯތްބަކީ ހަމައެކަނީ ޖިސްމާނީ އ...

By Thiladhun · 8 min read

Selected Essays & Island Profiles

ލޯބިވުން ސަލާންކުރުމާ ގުޅިފައި
Religion

ލޯބިވުން ސަލާންކުރުމާ ގުޅިފައި

ލޯތްބަކީ އިންސާނީވަންތަކަމުގެ ކުރިބޯއްޓެވެ. އެއީ އިންސާނާ ހެއްދެވި ފަރާތުން އިންސާނާގައި ލައްވާފައިވާ ވަރުގަދަ ޖަޒްބާތެކެވެ. ލޯބިވުމަކީ އިންސާނެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން އޭނާގެ ތަބީޢީކަމެކެވެ. ލޯތްބަކީ ވަރަށް މާތް ސިފައެކެވެ. ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އެއިލާހުގެ އަޅުތަކުން ދެކެ އިންތިހާއަށް ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވައެވެ. އެއީ ކިރުމަޔަކު އޭނާގެ ކިރުބޯ ދަރިފުޅު ދެކެ ވާ ލޯތްބަށްވުރެ ބޮޑު ލޯތްބެކެވެ. އެހެންކަމުން ދެމީހެއްގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ ލޯތްބަކީ ވަރަށް ހަރުދަނާވާންޖެހޭ އެއްޗެކެވެ. ލޯތްބަކީ ހަމައެކަނީ ޖިސްމާނީ އ...

Thiladhun · 5 min read
ޙަލާލު ރިޒްޤު ތަނަވަސްވުމުގެ ސަބަބުތައް
Religion

ޙަލާލު ރިޒްޤު ތަނަވަސްވުމުގެ ސަބަބުތައް

  ރިޒްޤަކީ މާތް ﷲ ދެއްވާ އެއްޗެކެވެ. އެކަލާނގެއީ الرَّزَّاقُ (ގިނަގިނައިން ރިޒްޤުދެއްވާ އިލާހު) އެވެ. ޙަލާލު ރިޒްޤު ތަނަވަސްވުމުގެ ސަބަބުތައް 1- الاِسْتِغْفَارُ والتَّوْبَةُ (އިސްތިޣްފާރު ކުރުމާއި ތައުބާވުން) ދަލީލު: فَقُلْتُ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ إِنَّهُ كَانَ غَفَّاراً * يُرْسِلِ السَّمَاءَ عَلَيْكُم مِّدْرَاراً * (نوح 10-11) މާނައީ: “ތިމަންކަލޭގެފާނު އެބައިމީހުނަށް ދެންނެވީމެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ރައްބަށް އިސްތިޣްފާރުކޮށް ދަންނަވާށެވެ. އެކަލާނގެއީ ގިނަގިނައިން ފާފަފުއްސަވާ ރަސްކަލާނގެއެވެ. އ...

Thiladhun · 5 min read
ފިކުރީ ހަނގުރާމަ އާއި މެދު ސަމާލުވެ ލައްވާށެވެ!
Religion

ފިކުރީ ހަނގުރާމަ އާއި މެދު ސަމާލުވެ ލައްވާށެވެ!

ހަރުދަނާ ޢަޤީދާގެ ވެރި މުސްލިމުން ކަނޑި ބަޑިން ބަލިނުކުރެވުމުގެ ސަބަބުން މުސްލިމުން ބަލިކަށި ކުރުމަށްޓަކައި ދެން ހަނގުރާމަފެށީ ފިކުރީގޮތުން މުސްލިމުންނާ ހަނގުރާމަކޮށް އިސްލާމީ ޢަޤީދާއާ މުސްލިމުން ދުރުހެލިކުރުމަށެވެ. ފިކުރީ ހަނގުރާމަ ކުރެވެނީ ރޭވިފައިވާ ޕްލޭންތަކަކާ އެއްގޮތަށެވެ. މިކަމަށް ޚާއްޞަ ޢިލްމުވެރިންނާ ސްޕެޝަލައިޒް ވެފައިވާ ފަރާތްތަކުން މަސައްކަތް ކުރަމުން ގެންދެއެވެ. މިގޮތުން ޚާއްޞަ ބަޔަކު ތައްޔާރުކޮށް ދުލާއި ޤަލަމާއި މީޑިއާގެ ތަފާތު ވަސީލަތްތަކުގެ އެހީއާއެކު މިރޭވުންތަކަށް ޢަމަލީ ސިފަ ގ...

Thiladhun · 5 min read
ބާއްޖަވެރިކަމަކީ ކޮބާ؟
Religion

ބާއްޖަވެރިކަމަކީ ކޮބާ؟

ހުރިހާ އިންސާނުން ވެސް އިއްތިފާޤުވެ އެ އެއްޗެއް ހޯދުމަށް ކެނޑިނޭޅި މަސައްކަތް ކުރާ އެއްޗެކީ ބާއްޖަވެރިކަމެވެ. އެހެންކަމުން މި ބާއްޖަވެރިކަމަކީ ކޮބާތޯއެވެ؟ ބާއްޖަވެރިކަމަކީ އިންސާނާ އަތުގައި މުދަލާއި ފައިސާ ފުރިގެން އިތުރުވާ ވަރަށް ހުރުން ތޯއެވެ؟ ބާއްޖަވެރިކަމަކީ އަޅާ އެހެންމީހުންގެ މައްޗަށް މޮޅުވެ، އޭނާގެ ވަށައިގެން، އޭނާގެ އިޝާރާތެއްގެ އިންތިޒާރުގައި ޚާދިމުން ތިބުންތޯއެވެ؟ ނުވަތަ ބާއްޖަވެރިކަމަކީ އިންސާނާ އަތުގައި މަޝްހޫރުކަމާއި ރީތިކަމާއި ބަނގުލާ ގާޅީހުރުންތޯއެވެ؟ ނުވަތަ ބާއްޖަވެރިކަމަކީ ވެރިކ...

Thiladhun · 5 min read
ކެތްތެރިވުމުގެ ތިން ވައްތަރު
Religion

ކެތްތެރިވުމުގެ ތިން ވައްތަރު

1- ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ތިބާގެ ދިރިއުޅުމުގައި ކުރައްވާ އިމްތިޙާނުތައް: މިސާލަކަށް ލޯބިވާ ނުވަތަ ޢާއިލާގެ މީހަކު މަރުވުން، ދެރަކަމެއް ނުވަތަ ހިތާމައެއް ކުރިމަތިވުން، މުޞީބާތެއް ކުރިމަތިވުން، ބަލިވުން ފަދަ ކަންކަމެވެ. 2- ﷲ އަށް ކިޔަމަންގަތުމުގައި ކެތްތެރިވުން: މިސާލަކަށް ނަމާދު ޤާއިމްކުރުމަށާއި، ނަމާދު ޤާއިމްކުރުން މަތީގައި ދެމިހުރުމަށް ކެތްތެރިވުން، ރޯދަހިފުމަށް ކެތްތެރިވުން، ޙައްޖުގެ އަޅުކަމުގެ ތެރޭގައި ކެތްތެރިވުން ފަދަ ކަންކަމެވެ. 3- ފާފަތަކުން ދުރުހެލިވުމުގައި ކެތްތެރިވުން: މިސާލަކަށް ޒިނޭކު...

Thiladhun · 5 min read
ބޮޑު ތަކުރުފާނުގެ ރަސްކަން
History

ބޮޑު ތަކުރުފާނުގެ ރަސްކަން

ބޮޑު ތަކުރުފާނު ރަސްކަމަށް އިސްވެވަޑައިގަތީ 1 ރަބީޢުލް އައްވަލް 981ހ ގައެވެ. މިރަދުން ރަސްކަމަށް އިސްވެވަޑައިގެންނެވިއިރު ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޙާލުވަނީ ވަރަށް ނިކަމެތި ދަރަޖައަކަށް ގޮސްފައެވެ. ޕޯޗުގީޒުންގެ ގޮށްމުށްބާރު ވެރިކަމުގެ އަސަރުތައް ވަނީ އާންމު ވެފައެވެ. ދައުލަތް ހިންގުމުގެ އިންތިޒާމެއް ނެތެވެ. ބޮޑު ތަކުރުފާނުންގެ އެންމެ އެންމެ އިސް ވާޖިބެއް ކަމުގައި ދެކެވަޑައިގަތީ ދައުލަތް ހިންގުމުގެ އެންމެހާ ކަންތައްތައް ހަރުދަނާ ގަވާޢިދަކަށް އަބުރާލެއްވުމެވެ. ވީރާނާވެގެން ގޮސްފައިވާ ރަސްމީ ޢިމާރާތްތައް އާރާ...

އިބްރާހިމް އަސްވާޤް · 5 min read
ބޭރުން ފެންނަ ކަންކަމަށް ރޭރުވެ، އާލާކޮށް ދިރުވުން.
Column

ބޭރުން ފެންނަ ކަންކަމަށް ރޭރުވެ، އާލާކޮށް ދިރުވުން.

ޢީދުދުވަހު ފެނުނު މަންޒަރެކެވެ. އެއީ، ރަށެއްގައި ތުއްތު ކުދިންތަކެއް ފެންބަޑިން އެއްކުއްޖަކު އަނެއް ކުއްޖާގަޔަށް ފެންކުލަ ޖަހައި އުޅުނު އުފާވެރި މަންޒަރެކެވެ. އުފާވެރި މަންޒަރަކަށް ވީ އެކުދިން އުފަލުން މަޖަލުގައި ކުޅޭތަން ފެނުމުންނެވެ. އެކުޅިވަރުގެ އަނެއްފަރާތް….. ފެންކުލަ ޖެހުމަކީ ދިވެހި ޘަޤާފީ ޢީދު ކުޅިވަރެއް ގޮތުގައި މާދަމާގެ ޖީލަށް ޔަޤީންވާނެ ސަބަބަކީ އެކުދިން ކުޑައިރުންސުރެ ކުޅެމުން އަންނަ ކަމެއްގޮތުގައި ދެކުމެވެ. މިއަދުގެ ޒުވާން ޖީލު ކުރާ ބަހުސަކީ ފެންކުލަ ޖެހުމަކީ ދިވެހި ޘަޤާފަތެއް ނޫންތޯ...

އިބްރާހިމް އަސްވާޤް · 5 min read
ކާމިޔާބު މީހުންގެ ކަލިމަ
Religion

ކާމިޔާބު މީހުންގެ ކަލިމަ

އިންސާނާ ދުނެޔައަށް ނޭވާލީ ވަގުތުން ފެށިގެން ހިފެހެއްޓުމެއްނެތި ދުވަހަކަށްފަހު ދުވަހެއް އޭނާގެ ޙަޔާތުން ފާއިތުވަމުން ދެއެވެ. އެ ދުވަސްތަކުގެ ތެރޭގައި އޭނާގެ ހިތަށް އެތައް ބައިވަރު ސުވާލުތަކެއް އަރާ ފައިިބަމުން ދެއެވެ. އަހަރެންނަކީ ކާކުހެއްޔެވެ؟ އަހެރެން އައީ ކޮންތާކުންހެއްޔެވެ؟ އަހަރެންނާ އަހަރެންގެ ވަށައިގެންވާ ކާއިނާތު ހެއްދެވީ ކޮން ފަރާތަކުންހެއްޔެވެ؟ އެތަކެތި ކޮންޓްރޯލް ކުރައްވަނީ ކޮން ފަރާތަކުންހެއްޔެވެ؟ އަހަރެން މިދަތުރު ކުރަނީ ކޮން ތާކަށްހެއްޔެވެ؟ އިންސާނާ މަރުވުމަށް ފަހު ވަނީ ކީއްހެއްޔެވ...

Thiladhun · 5 min read
ނޮޅިވަރަންފަރުގެ ޢީދު ހަދިޔާ ހާއްސަ އެހީއަށް ބޭނުންވާ ކުދިންނަށް
Thiladhunmathi News

ނޮޅިވަރަންފަރުގެ ޢީދު ހަދިޔާ ހާއްސަ އެހީއަށް ބޭނުންވާ ކުދިންނަށް

ހދ ނޮޅިވަރަންފަރުގެ އަމިއްލަ ކްލަބެއް ކަމަށްވާ ބީއެގާރައި ގެ ފަރާތުން އެރަށުގައި ދިރިއުޅޭ ހާއްސަ އެހީއަށް ބޭނުންވާ ފަރާތްތަކަށް އީދު ހަދިޔާ ބަހައިފި އެވެ. ނޮޅިވަރަންފަރުގައި އަލަށް އުފައްދާފައިވާ ކްލަބެއް ކަމަށްވާ ބީއެގާރައިން އޮންލައިން ނޫސް ކުޅުދުއްފުށީ އޮންލައިން އަށް މައުލޫމާތު ދެމުން އެ ކަލްބުގެ މެންބަރެއްކަމަށްވާ ޝަހީމް އަހުމަދު ބުނީ މި ހަރަކާތަކީ އެ ކްލަބު އިފްތިތާހު ކުރުމަށް ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ހަރަކާތެއް ކަމަށެވެ. އަދި އެ ކްލަބުން އިސްނަގައިގެން އެރަށުގައި ދިރިއުޅޭ ހާއްސަ އެހީއަށް […]

Abdulla Shafeeu · 5 min read